Hoe moeten scholen omgaan met leerlingen die tijdens het schooljaar naar het buitenland gaan, bijvoorbeeld op vakantie? Is het mogelijk om hun afwezigheid om te buigen in iets positiefs? “Ja, dat kan”, zegt Marit Spildo, bedenkster van een project op basis van itslearning dat is gericht op leerlingen die tijdelijk naar het buitenland vertrekken.

Op vakantie tijdens het schooljaar

“Een 12 jaar oude leerlinge kwam midden in het schooljaar terug van een familievakantie, en toen ik haar vroeg waar ze was geweest, antwoordde ze: “Naar de zon, natuurlijk!”, aldus Marit, docente Noors en logopediste. “Ze bedoelde Zuid-Europa, maar ik was stomverbaasd toen ik erachter kwam dat ze niets wist van het land of de plaats die ze had bezocht.”

Bij een andere gelegenheid sprak Marit met een moeder van een leerling die van plan was twee weken extra vakantie op te nemen. Destijds woedde er een verhit debat in de media over leerlingen die afwezig waren buiten de schoolvakanties om, en zonder dat Marit hierom vroeg, verklaarde de moeder met felle stem: “Ze leren net zo veel van reizen!”

Marit wist dat dat waar kon zijn, maar ze wist ook dat dat niet altijd het geval was.

Leren buiten de deur

Op basis van deze ervaringen begon Marit aan de ontwikkeling van het project Exploring the World (De wereld verkennen), waarmee vakantievierende leerlingen hun aandacht bij het leren kunnen houden tijdens hun vakantie door gebruik te maken van ICT als motiverende factor.

Marit heeft nu de cursus ontwikkeld als onderdeel van haar MA ‘ICT in het onderwijs’ en gebruikt deze voor leerlingen die tijdens het schooljaar op vakantie gaan.

Als onderdeel van het project ontvangen leerlingen vóór, tijdens en na hun vakantie opdrachten die zijn toegespitst op hun bestemming. De opdrachten zijn afgestemd op leeftijd, maar het principe is grotendeels hetzelfde. En zelfs als de leerling geen toegang heeft tot het internet tijdens de vakantie, kunnen ze toch een positief leerresultaat behalen door de opdrachten vooraf en achteraf te maken.

Bij terugkomst wordt de nieuwe kennis omgezet in leermiddelen voor zowel medeleerlingen als docenten.

Leuke leeractiviteiten voor het hele gezin

Voor Marit is het duidelijk dat de nieuwe kennis van de leerling gezien moet worden als een belangrijke bijdrage aan de school als gemeenschap, maar dit mag niet ten koste gaan van het vakantieplezier.

“De opdrachten houden rekening met het hele gezin, zodat de leerling gewoon deel kan nemen aan de gebruikelijke vakantieactiviteiten”, aldus Marit. “Het enige dat ik van ze vraag is dat ze overdag een aantekeningenboekje, een mobiele telefoon of digitale camera bij zich hebben en dat zij ’s avonds of ’s ochtends even achter de computer zitten voor de opdrachten. Op die manier kunnen ze hun ervaringen verwerken, bijvoorbeeld in een fotoverhaal.”

Maar wat zeggen de ouders als hun kinderen tijdens de vakantie aan het werk moeten?

“Het project is nog niet grondig getest”, antwoordt Marit, “maar degenen die het hebben uitgeprobeerd, waren positief. De leeractiviteiten moeten leuk en interessant zijn voor het hele gezin.”

Leren in een veilige omgeving

Prijswinnaar Marits project Exploring the World won een prijs in de categorie Creatief gebruik van itslearning tijdens de Share & Use-conferentie in Sandvika, Noorwegen, in 2011. Sommige ouders maken zich er wellicht zorgen over dat de foto’s en filmpjes van hun gezinsvakantie op het internet terecht komen, maar Marit stelt ze hierover gerust. Voor itslearning zijn een gebruikersnaam en wachtwoord vereist, en alles wat door de leerlingen is gemaakt, is alleen beschikbaar voor hun klasgenoten.

itslearning biedt meerdere voordelen. Tijdens hun vakantie kunnen leerlingen in een veilige omgeving deelnemen aan discussies met docenten en andere leerlingen, en op die manier op de hoogte blijven van wat er tijdens hun afwezigheid in de klas gebeurt.

Marit hoopt dat Exploring the World tegemoet kan komen aan de behoefte van leerlingen en ouders om tijdens het schooljaar op vakantie te gaan, en ertoe bij kan dragen dat docenten dit type absentie als een voordeel gaan zien, zowel voor de vakantievierende leerling als voor de rest van de klas.